Anayasa Mahkemesinden Özel Okullara 825.750 TL Para Cezası Kararı

Anayasa Mahkemesi (AYM), özel öğretim kurumlarının reklam ve ilan faaliyetlerine yönelik uygulanan ağırlaştırılmış para cezaları hakkında kritik bir karara imza attı. Mahkeme, özellikle öğrenci bilgilerinin kullanılması ve yanıltıcı reklamların tekrarı durumunda uygulanan, brüt asgari ücretin 25 katına kadar ulaşan devasa cezaların mevcut düzenlemesini anayasaya aykırı bularak iptal etti.

Karar Resmi Gazete'de Yayımlandı
Kırıkkale ve Sandıklı Sulh Ceza Hakimliklerinin itiraz başvurularını birleştirerek inceleyen Yüksek Mahkeme, 26 Şubat 2026 tarihinde aldığı kararı 14 Mayıs 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımladı. Oyçokluğuyla alınan bu kararla birlikte, özel okulların reklam disiplinine uymaması halinde uygulanan katlamalı ceza sisteminde yeni bir döneme girilecek.

İptal Gerekçesi: Süre Sınırı Olmayan Ceza Tehdidi
AYM, özel öğretim kurumlarının denetlenmesi ve kurallara uymaya zorlanması amacıyla kademeli bir ceza sistemi uygulanmasını meşru bulsa da kanundaki önemli bir eksikliğe dikkat çekti. Mevcut yasada, ağırlaştırılmış ceza için gereken "tekrar" fiili arasında herhangi bir zaman sınırı bulunmuyor. Bu durum, bir okulun yıllar önce işlediği küçük bir ihlalin, çalışma süresi boyunca sürekli bir "5 kat artırımlı ceza" tehdidine dönüşmesine neden oluyor. Mahkeme, bu belirsizliğin hukuk devleti ilkesi ve suçta-cezada kanunilik prensibiyle bağdaşmadığına hükmetti.

Hangi Cezalar Kapsamda?
İptal kararı, 5580 sayılı Kanun'un 7. maddesinde yer alan şu fiillerin tekrarı durumundaki "beş kat artırım" hükmünü etkiliyor:

* Gerçeğe aykırı veya yanıltıcı reklam ve ilan verilmesi.

* Reklam ve ilanlarda öğrenci resmi ya da bilgilerinin kullanılması.

* Yönetmelik ve yönergelere aykırı hareket edilmesi.

2026 Yılında Ceza Miktarları El Yakıyor
2026 yılı için belirlenen 33.030 TL'lik brüt asgari ücret üzerinden hesaplandığında, özel okulların tek bir hatalı reklamı için kesilen ilk ceza 165.150 TL olarak uygulanıyor. İptal edilen hüküm yürürlükteyken, aynı hatanın tekrarı halinde bu tutar 5 kat artarak 825.750 TL gibi rekor bir seviyeye ulaşıyordu.

Yürürlük İçin 9 Ay Süre Verildi
Anayasa Mahkemesi, iptal kararının yayımlanmasından itibaren 9 ay sonra yürürlüğe girmesine karar verdi. Bu süreçte yasama organının, hukuk devletine uygun, belirli bir zaman dilimini (örneğin 1 veya 2 yıl içinde tekrar gibi) esas alan yeni bir yasal düzenleme yapması bekleniyor. Düzenleme yapılana kadar mevcut cezaların uygulanmasına devam edilecek olsa da 9 ayın sonunda yasal boşluk oluşmaması için Meclis'in adım atması gerekecek.

Kararı görüntülemek için tıklayınız.